Đối với cá nhân hoặc hộ gia đình kinh doanh nhỏ lẻ, đăng ký hộ kinh doanh là bước pháp lý quan trọng để hoạt động hợp pháp, kê khai thuế đúng quy định và tránh các rủi ro phát sinh sau này.

Trên thực tế, thủ tục đăng ký hộ kinh doanh không phức tạp, thời gian xử lý nhanh và chi phí thấp. Tuy nhiên, nhiều người vẫn gặp lúng túng vì không nắm rõ hình thức nộp hồ sơ, thành phần giấy tờ và trình tự thực hiện.

Bài viết dưới đây sẽ giúp bạn nắm trọn quy trình.

Các hình thức đăng ký hộ kinh doanh hiện nay

Người đăng ký hộ kinh doanh có thể lựa chọn một trong ba hình thức sau:

Đăng ký trực tiếp

• Nộp hồ sơ trực tiếp tại Cơ quan đăng ký kinh doanh cấp xã
• Thời hạn giải quyết: Trong vòng 03 ngày làm việc kể từ ngày nhận hồ sơ
• Lệ phí: Do Hội đồng nhân dân tỉnh quyết định (căn cứ quy định tại Thông tư số 85/2019/TT-BTC)

Đăng ký trực tuyến

• Thực hiện trên Hệ thống thông tin về đăng ký hộ kinh doanh
• Thời hạn giải quyết: 03 ngày làm việc kể từ ngày nhận đủ hồ sơ hợp lệ
• Nộp lệ phí qua dịch vụ thanh toán trực tuyến trên Cổng dịch vụ công quốc gia

Đăng ký qua dịch vụ bưu chính

• Gửi hồ sơ qua bưu điện
• Thời hạn giải quyết: 03 ngày làm việc kể từ ngày cơ quan tiếp nhận hồ sơ

Lưu ý quan trọng:

Lệ phí đăng ký hộ kinh doanh không được hoàn trả nếu hồ sơ không được cấp đăng ký. Lệ phí đăng ký cũng không bao gồm phí sử dụng dịch vụ thanh toán điện tử.

Thành phần hồ sơ đăng ký hộ kinh doanh

Hồ sơ cơ bản

• Giấy đề nghị đăng ký hộ kinh doanh (theo mẫu quy định: Mus1-Pl2.doc)
• Bản sao giấy tờ tùy thân của người đăng ký (Căn cước hoặc Căn cước công dân còn hiệu lực)

Trường hợp hộ kinh doanh do nhiều thành viên hộ gia đình cùng đăng ký

• Bản sao văn bản ủy quyền của các thành viên hộ gia đình cho một người làm chủ hộ kinh doanh
• Văn bản này bắt buộc phải được công chứng hoặc chứng thực

Trường hợp ủy quyền thực hiện thủ tục đăng ký

Nếu không trực tiếp đi đăng ký, người đăng ký có thể ủy quyền, nhưng hồ sơ cần bổ sung thêm giấy tờ tương ứng:

Ủy quyền cho cá nhân

• Văn bản ủy quyền (không bắt buộc công chứng hoặc chứng thực)

Ủy quyền cho tổ chức dịch vụ

• Bản sao hợp đồng cung cấp dịch vụ
• Giấy giới thiệu cho cá nhân trực tiếp đi làm thủ tục

Ủy quyền qua dịch vụ bưu chính

• Bản sao phiếu gửi hồ sơ theo mẫu của đơn vị bưu chính
• Có chữ ký xác nhận của chủ hộ kinh doanh và nhân viên bưu chính

Trong mọi trường hợp:

• Người ủy quyền và người được ủy quyền chịu trách nhiệm trước pháp luật về tính chính xác, trung thực của việc ủy quyền
• Phải thực hiện xác thực điện tử theo quy định
• Nếu chưa có tài khoản định danh điện tử, hồ sơ cần kèm bản sao Căn cước/Căn cước công dân

Trình tự thực hiện đăng ký hộ kinh doanh

Đăng ký trực tiếp hoặc qua bưu chính

1. Nộp hồ sơ tại Cơ quan đăng ký kinh doanh cấp xã nơi đặt trụ sở
2. Nhận giấy tiếp nhận hồ sơ và hẹn trả kết quả, kiểm tra điều kiện cấp Giấy chứng nhận đăng ký hộ kinh doanh theo quy định tại khoản 2 Điều 85 Nghị định số 168/2025/NĐ-CP
3. Trong 03 ngày làm việc:
4. Nếu hồ sơ hợp lệ: cấp Giấy chứng nhận đăng ký hộ kinh doanh và gửi thông tin sang cơ quan thuế
5. Nếu hồ sơ chưa hợp lệ: thông báo bằng văn bản, nêu rõ lý do và yêu cầu bổ sung

Đăng ký qua mạng thông tin điện tử

1. Đăng nhập hệ thống thông tin về đăng ký hộ kinh doanh bằng tài khoản định danh điện tử
2. Kê khai thông tin, tải hồ sơ điện tử, ký số và thanh toán lệ phí
3. Nhận giấy tiếp nhận hồ sơ điện tử
4. Cơ quan đăng ký kinh doanh xử lý và phản hồi kết quả qua hệ thống

Điều kiện để được cấp Giấy chứng nhận đăng ký hộ kinh doanh

Hộ kinh doanh được cấp đăng ký khi đáp ứng đầy đủ các điều kiện sau:

Ngành nghề hợp pháp: Không thuộc danh mục cấm đầu tư kinh doanh

Tên hộ kinh doanh: Được đặt theo đúng quy định tại Điều 88 Nghị định số 01/2021/NĐ-CP

Hồ sơ hợp lệ: Đầy đủ, chính xác, đúng mẫu

Lệ phí: Đã nộp đủ theo quy định

Đối với hồ sơ nộp online, ngoài các điều kiện trên, còn phải:

• Có đầy đủ bản điện tử tương ứng với hồ sơ giấy
• Thông tin kê khai trùng khớp giữa hồ sơ và hệ thống
• Hồ sơ được xác thực bằng chữ ký số hợp lệ

Kết luận

Đăng ký hộ kinh doanh là bước khởi đầu bắt buộc nếu bạn muốn kinh doanh hợp pháp, minh bạch và thuận lợi cho việc kê khai thuế về sau.

• Thủ tục hiện nay đã được đơn giản hóa, thời gian xử lý nhanh, có thể thực hiện trực tiếp, online hoặc qua bưu chính. Quan trọng nhất là chuẩn bị đúng hồ sơ và hiểu rõ quy trình để tránh phải đi lại, bổ sung nhiều lần.